Προμελισ

Προτυπα Μελλισοκομεια

Αύξηση της σοδιάς! (Με την κατανόηση της προσωπικότητας των μελισσιών μας)

Σήμερα θα ασχοληθούμε με ένα πολύ ιδιαίτερο, αλλά και πολύ ενδιαφέρον θέμα!

Θα «μιλήσουμε» για την διαφορετική προσωπικότητα που παρουσιάζει το κάθε μελίσσι του μελισσοκομείου μας και θα προσπαθήσουμε να διερευνήσουμε που οφείλονται αυτές οι διαφορές που μπορεί να έχουν σαν αποτέλεσμα, κάποια μελίσσια, στις ίδιες συνθήκες και την ίδια εποχή, να μας δίνουν μέλι με τη σέσουλα, και κάποια άλλα να μας το δίνουν με το σταγονόμετρο.

Αν επρόκειτο να εξετάσουμε κάποιο άλλο ζώο – του ανθρώπου συμπεριλαμβανομένου - τα πράγματα θα ήταν πιο απλά, αφού η επιστήμη έχει πλέον καταλήξει πως στη διαμόρφωση του χαρακτήρα ενός ανθρώπου, όπως και ενός σκύλου για παράδειγμα, παίζουν ρόλο εξ ίσου σοβαρό, τόσο η κληρονομικότητα, όσο και το περιβάλλον ανατροφής, χωρίς να παραγνωρίζονται και κάποιοι ακόμα αστάθμητοι παράγοντες.

Όταν όμως έχουμε να κάνουμε με έναν υπεροργανισμό, που αποτελείται από δεκάδες χιλιάδες ξεχωριστά άτομα, που το καθένα έχει τη δική του ξεχωριστή προσωπικότητα, τότε τα πράγματα μπερδεύονται πολύ!

Στην περίπτωση λοιπόν μιας αποικίας μελισσών, η απάντηση σε αυτό το ερώτημα είναι σύνθετη και μπορεί να την προσεγγίσει κάποιος μόνο μέσα από μια σειρά υποθέσεων, και αυτό γιατί η συμπεριφορά ολόκληρης της αποικίας, σαν ενιαίος οργανισμός, προκύπτει από τις επί μέρους συμπεριφορές των μελών της - εργατριών της.

Με το θέμα αυτό καταπιάστηκε ο PINTER-WOLLMAN του τμήματος Βιολογίας και Προγράμματος για την Ανθρώπινη Βιολογία, του Πανεπιστήμιου του Stanford, των ΗΠΑ.

Ο επιστήμονας αυτός λοιπόν, προτείνει τρεις υποθέσεις που εξετάζουν το κατά πόσο οι ιδιαίτερες ατομικές διαφορές στη συμπεριφορά των εργατριών, μπορούν να οδήγησουν σε ξεχωριστές ατομικές διαφορές στη συμπεριφορά των αποικιών.

1 Η προσωπικότητα της κάθε αποικίας εξαρτάται από το μέσο όρο της προσωπικότητας των εργατριών της.

2 Η κατανομή των διαφορετικών προσωπικοτήτων των εργατριών και όχι ο μέσος όρος αυτών, καθορίζει την προσωπικότητα της κάθε αποικίας.

3. Η προσωπικότητα μιας αποικίας δεν προκύπτει από τη σύνθεση της προσωπικότητας των εργατριών της, αλλά από εξωτερικούς περιορισμούς.

Αφού προσεγγίζει σε έκταση την κάθε μια από αυτές τις τρεις υποθέσεις, ο WOLLMAN καταλήγει στο «προφανές» συμπέρασμα πως ζούμε σε έναν περίπλοκο κόσμο – το ίδιο και τα μελίσσια μας, φυσικά!

Αναφέρει λοιπόν στη μελέτη του, ότι η φύση είναι πιο περίπλοκη από ότι είναι τα τρία σενάρια που παρουσιάζονται στην εργασία του.

Το πιο πιθανό είναι πως τελικά η προσωπικότητα μιας αποικίας μπορεί να διαμορφώνεται τόσο από τους τρεις παράγοντες που αναφέρονται πιο πάνω, αθροιστικά, όσο και από μη αθροιστικούς παράγοντες.

Για παράδειγμα, έχει βρεθεί ότι η επιθετική συμπεριφορά μιας μικρής έστω ομάδα εργατριών σε ένα μελίσσι, είναι μη-προσθετική, δηλαδή, αυτή η μικρή ομάδα, μπορεί να χαρακτηρίσει σαν επιθετικό ολόκληρο το μελίσσι. Αυτό είναι απόλυτα φυσικό, αφού είτε χίλιες μέλισσες μας επιτεθούν μανιασμένες, είτε τρεις χιλιάδες, για εμάς το αποτέλεσμα θα είναι το ίδιο «φρικιαστικό».

Αντίθετα, η υγιεινή μιας αποικίας είναι προσθετική, δηλαδή ο αριθμός των κελιών «προβληματικού» γόνου που αφαιρούνται από ένα μελίσσι, είναι άμεσα συνδεδεμένος με τον αριθμό των μελισσών του που έχουν υγιεινή προδιάθεση.
Οι αποικίες μπορεί να ποικίλουν σε προσωπικότητα εργατριών, αλλά αυτό δεν μπορεί να αντικατοπτρίζει τις διακυμάνσεις στην προσωπικότητα μεταξύ των αποικιών.

Για παράδειγμα, όταν διαφορετικοί αφεσμοί, επιλέγουν μια νέα φωλιά, το κάνουν με ξεχωριστό τρόπο, που εξαρτάται από το πόσες ανιχνεύτριες μέλισσες διαθέτουν και από τον αριθμό των σημάτων που αυτές εκπέμπουν.

Παρ όλα αυτά, όταν αυτό συνέβη ταυτοχρόνως - άρα και κάτω από τις ίδιες περίπου καιρικές συνθήκες- οι αφεσμοί δεν διέφεραν σημαντικά στο χρόνο επιλογής της φωλιάς τους.
Αντίθετα, ο χρόνος επιλογής της φωλιάς από όλους τους αφεσμούς διέφερε ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες που αντιμετώπιζαν.

Δηλαδή, όταν οι θερμοκρασίες ήταν χαμηλές, οι χρόνοι απόφασης για την επιλογή της φωλιάς, ήταν μεγαλύτεροι για όλες τις αποικίες. Αυτό σημαίνει πως η διακύμανση μεταξύ της συμπεριφοράς των αποικιών δεν είναι πάντα το αποτέλεσμα της μεταβολής στη σύνθεση των εργατριών τους, αλλά ότι οι συμπεριφορές αυτές μπορούν να επηρεαστούν από περιβαλλοντικούς παράγοντες.

Επιπλέον, οι πληθυσμοί μπορεί να διαφέρουν σαν κυρίαρχος μηχανισμός προσωπικότητας μιας αποικίας. Για παράδειγμα, η προσωπικότητα ενός μελισσιού που ζει σε ένα εξαιρετικά ετερογενές περιβάλλον μπορεί να διαμορφωθεί από τις τοπικές περιβαλλοντικές ιδιαιτερότητες, ενώ η προσωπικότητα ενός παρόμοιου μελισσιού που ζει σε ένα σταθερό, ομοιογενές, περιβάλλον μπορεί να διαμορφωθεί ανάλογα της μεταβολής στη σύνθεση των εργατριών του.

Να αναφερθεί ακόμα πως η προσωπικότητα μιας αποικίας, μπορεί να αλλάξει κατά τη διάρκεια του χρόνου, λόγω της αλλοίωσης που μπορεί να προκληθεί στη σύνθεση των διάφορων ομάδων συλλεκτριών που το αποτελούν. Ας μη ξεχνάμε πως η βασίλισσα έχει στη σπερματοθήκη της γενετικό υλικό από πολλούς κηφήνες, το οποίο έχει παρατηρηθεί πως «χρησιμοποιεί» κατά στρώσεις -πακέτα!
Οι τρεις υποθέσεις που παρουσιάζονται στη συγκεκριμένη μελέτη, παρέχουν μια θεωρητική βάση για τη μελλοντική πορεία της έρευνας, σχετικά με το πώς οι επί μέρους προσωπικότητες των εργατριών, αλλά και οι περιβαλλοντικές συνθήκες, μπορούν να συνθέσουν την προσωπικότητα ενός μελισσιού.

Κλείνοντας, και το σημερινό μας άρθρο να αναφέρουμε πως όλα αυτά τα «ολίγον θεωρητικά» , έχουν και μια πρακτική σκοπιμότητα για εμάς τους μαχόμενους μελισσοκόμους, αφού θα μπορούμε στο εξής να προσεγγίσουμε πιο εύκολα τις «ανεξήγητες» διαφορές που βλέπουμε σε αποδόσεις, ανάμεσα σε, ίδιας δύναμης, μελίσσια μας και να κάνουμε εγκαίρως τους απαραίτητους διορθωτικούς χειρισμούς.

Εγγραφή στο Newsletter μας



Σύνδεση